De War Badge
Actuele versie: http://fablabamersfoort.nl/nl/veiligheid-het-fablab

Veiligheid in het FabLab.

Veiligheid in het fablab.

 

1 Algemene veiligheidsmiddelen.
2 Nooduitgang.
3 Kolomboor.
4 3D Printer.
5 Oven.
6 T-Shirt pers.
7 Vinylsnijder.
8 Laser snijder.
9 Portaalfrees.

 

1 Algemene veiligheidsmiddelen

In het FabLab zijn meerdere brandblussers aanwezig.
Mocht het nodig zijn, gebruik deze dan.

Poeder of schuimblussers tasten de electronica van de apparatuur aan.
Indien het voorkomen kan worden gebruik deze dan niet op de apparatuur.
Er staat een CO2 blusser naast de kachel. Deze is zeer geschikt om te gebruiken bij de machines.
Laat het voorgaande je niet ervan weerhouden om een blusser te pakken.
Liever een verkeerde blusser gebruikt, dan een afgebrand Lab.

In de keuken en boven op de gereedschapkast hoort een EHBO trommel te staan.
Deze kan altijd gebruikt worden als dit nodig is.
Maak hiervan wel melding bij de labmanager, deze kan het dan in de RIOT (chatprogramma) zetten zodat de middelen weer worden aangevuld.

2 Nooduitgang

In het fabLab zijn 2 uitgangen aanwezig.
- De gebruikelijke hoofdingang
- De nooduitgang in de werkplaats van het FabLab.

De nooduitgang van het FabLab zit aan de binnenkant op slot met een draaiknop.
Aan de buitenkant van de deur zit wel een klink, let hierop bij het afsluiten van het FabLab.
Als de deur niet op slot is dan kan men van buiten naar binnen komen.

Je kan maar op 1 manier weg vanuit de nooduitgang;
De deur uit en dan naar rechts naar de bestrating toe.
Loop deze route een keer zodat je weet wat waar te vinden is.
Denk wel aan het afstapje.

Boven de nooduitgang is een noodverlichting bevestigd.
In geval van stroomuitval zal deze inschakelen.

3 Kolomboor

De kolomboor in het FabLab wordt vaak over het hoofd gezien.
Toch is dit één van de gevaarlijkste apparaten in het FabLab aangezien hier geen beveiligingen op zitten en mensen het niet snel als een risicovol stuk gereedschap zien.
Doordat er snel ronddraaiende delen op zitten, met een motor die een hoop kracht levert, zijn er een hoop risico's.

De kolomboormachine die wij hebben is voor huis,tuin en keuken gebruik, en is daardoor niet voorzien van een nullast schakelaar.
Een nullastschakelaar zorgt ervoor dat een machine niet vanzelf weer inschakelt als er na een stroomuitval weer stroom wordt ingeschakeld.
Zet dus altijd eerst de machine handmatig uit voordat je de stroom weer inschakeld.

De kolomboormachine wordt af en toe verplaatst, en is hierdoor niet vastgemaakt aan de tafel. Houd er dus rekening mee dat de machine zou kunnen omvallen als deze verkeerd wordt belast.
Ook zit er geen klem op het boorplateau. Dit betekend dat je een project niet kunt vastklemmen aan de boor zelf.
Indien de boor zich vastbijt in het project dan zal deze gaan meedraaien met de machine.

De snelheid van de boor wordt ingesteld door een bandoverbrenging bovenaan de machine.
Deze kap moet altijd dicht zijn als de machine word aangezet.

Let op lange haren en loshangende kleding. Deze kunnen verstrikt raken in de ronddraaiende delen.
Controlleer altijd of de spansleutel uit de machine is voordat je de machine aanzet.
Draag altijd een veiligheidsbril. Bij het boren kunnen spaanders rondvliegen.

De kolomboor mag enkel door bevoegde personen gebruikt worden.

Ruim na gebruik je resten op. Zeker bij metaal kunnen hier scherpe spaanders ontstaan.

4 3D Printer

Een 3D printer werkt door plasic te smelten en deze in laagjes op elkaar te leggen om iets moois te vormen.
Hiervoor moet de temperatuur van de nozzle, afhankelijk van het matteriaal, ergens tussen de 180 en 260 graden zijn. Dit is warm genoeg om je goed te kunnen verbranden.
Houd je handen dan ook altijd weg bij de nozzle.

De printer is direct na het printen nog steeds heet.
Geef de printer dus aan het einde van je print nog even de tijd om af te koelen voordat je deze uitzet.
Een 3D printer heeft in zijn hot-end een thermometer welke meet hoe warm de kop is.
Als de kop op temperatuur is dan behoort de stroom door het verwarmingselement minder te worden.
Indien dit niet gebeurt, en er dus een fout in de meting zit, kan het verwarmingselement zo warm worden dat de printer in brand vliegt.

5 Oven

De oven gebruiken we voor 2 dingen;
-Drogen van fillement: Zet de oven op 60 graden. Laat het fillement een aantal uur drogen.
-Smelten van oud fillement. Zet de oven op de benodigde temperatuur, en smelt het oude fillement om tot een plaat.

Onnodig te zeggen dat een oven dus heet wordt.
 

6 T-Shirt pers

De T-shirt pers wordt zeer heet en kan brandwonden veroorzaken.
Ook kan deze gaten in de textiel branden of smelten.
Leg enkel geschikt matteriaal tussen de pers.


7 Vinylsnijder

Het voornaamste gevaar van de vinylsnijder is natuurlijk het snijmes.
Houd er rekening mee dat het mes abrubte bewegingen kan maken, ook als je vinger er net naast zit.


8 Laser snijder

De lasersnijders die wij gebruiken heeft een watergekoelde 40Watt laserbuis.
Deze laserbuis wordt dus gekoeld door water. Dit water mag niet te warm of te koud worden. Om dit te regelen staat er onder de lasersnijders een waterkoeller.
Deze moet altijd aanstaan als de laser wordt gebruikt.
Indien het water niet stroomt zal er een alarm afgaan in de laser.

In de winter dient het water verwarmd te worden als er vorst verwacht wordt.
Dit om te voorkomen dat het water bevriest en de laserbuis kapot gaat.
Hiervoor zit er een verwarmingselement in het vloeistofreservoir van de koeler.
De pomp en het verwarmingselement moeten bij verwachte vorst dan ook altijd aanstaan om het water te laten stromen en te verwarmen.

Als je gaat laseren brand je eigenlijk gewoon een stuk matteriaal weg.
Het kan dus gebeuren dat het werkstuk gaat branden.  Houd dus altijd toezicht op het werkstuk als je gaat laseren.

Bij het laseren van matteriaal komen er gassen vrij. Deze gassen kunnen diverse gevaren opleveren. De voornaamste gevaren zijn brandbare gassen en giftige gassen.
Als je niet zeker weet of een matteriaal geschikt is voor de lasersnijder, overleg dan eerst met de labmanager.

Let in het bijzonder op op waterstof-chloor verbindingen. (zoals piepschuim)
Bij verbranding hiervan kan er chloordamp ontstaan. in kombinatie met vocht uit de lucht vormt dit zoutzuur.
Het materiaal mag geen chloor bevatten. Door verbranding van chloorhoudend materiaal komt er chloordamp vrij, dat als zoutzuur aanslag geeft in de machine, waardoor roest vorming kan ontstaan.

Sommige materialen zijn door hun chemische samenstelling ongeschikt voor lasergraveren of lasersnijden. Bij het bewerken van deze materialen kunnen gevaarlijke gassen of stoffen vrijkomen. Dit geldt bijvoorbeeld voor:
-Leer en imitatieleer met chroom (VI) 
-Koolstoffilters (koolstof) 
-Polyvinylchloride (PVC) 
-Polyvinylbutyral (PVB) 
-Polytetrafluoroethylenen (PTFE/Teflon) 
-Berylliumoxide 
-en materialen die halogenen (fluor, chloor, broom, jodium en astaat), epoxy of fenolhars bevatten.

Met de volgende materialen moet u extra voorzichtig te werk gaan:
-Mangaan 
-Chroom 
-Nikkel 
-Kobalt 
-Koper 
-Lood

(bron : https://www.troteclaser.com)


9 Portaalfrees

De grootste machine die we in het FabLab hebben is de portaalfrees.
Deze frees werkt eigenlijk net als een 3D printer, behalve dat de frees matteriaal weghaalt en een 3D printer matteriaal toevoegd.

De portaalfrees is voorzien van een paar sterke motoren.
Deze kunnen redelijk wat kracht uitoeffenen. Let dus op beknelling.

De freeskop draait zeer snel rond. Houd lang haar en losse kleding uit de buurt.
Let ook op dat je niets tegen de draaiende frees aanhoud. Deze kan het matteriaal wegslaan, of de frees kan afbreken.

Bij het frezen wordt er matteriaal weggenomen. Het grootste deel zal worden afgezogen.
Het is dan ook van belang dat de transparante afzuigbuis regelmatig wordt geleegd.
Dit kan door de afzuiging aan te zetten en er een aantal keren op te tikken met een latje.
Let op bij gloeiende spaanders, hierdoor kan brand in de afzuiging ontstaan, zeker als er nog resten in zitten.
Mocht er brand ontstaan zet dan onmiddelijk de afzuiging uit!!
Door de afzuiging wordt er een hoop zuurstof aangezogen waardoor de brand snel kan vergroten. De afzuiging zit nu nog niet op de noodstop aangesloten, dit gaat wel binnenkort gebeuren.

Als er iets fout gaat of in geval van nood kan je altijd op een noodstop drukken. De machine zal dan volledig uitschakelen.
Er zijn 3 noodstoppen aanwezig. 
-2x op de hoeken aan de voorzijde van de frees.
-1x buiten het freeshok, rechts naast de deur.

Als men na het indrukken van de noodstop de machine weer in bedrijf wit nemen dan kan dit door aan de rode knop van de ingedrukte noodstop te draaien.

LET OP: De afzuiging zit momenteel nog niet op de noodstop aangesloten!

Als je aan het frezen bent kunnen er stukjes van je werk afspatten.
Draag altijd een veiligheidsbril als je bij een draaiende frees staat.

De frees produceert tot wel 105 dB geluid. Draag altijd gehoorbescherming.

Als je met de frees aan het werk bent houd dan de deuren gesloten.
Probeer zo min mogelijk in de ruimte aanwezig te zijn als de machine aan het werk is.
Mocht de frees afbreken tijdens het frezen dan kan deze met grote kracht wegschieten.
Laat geen mensen in de ruimte die niet nodig zijn voor het frezen.

 

 

 

V1.2, Erik van Rhee, jan 2019